Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam
  • Thư viện điện tử và kho tin
  • Đề tài nghiên cứu cấp bộ
  • Đề tài nghiên cứu cấp nhà nước
  • Tham khảo tạp chí
  • Sách toàn văn
  • Thư điện tử
  • Chính phủ
  • gs nguyen quang thuan va dai su
  • 6.2 tin tuc hop tac quoc te

Cách mạng công nghiệp lần thứ tư: Ý nghĩa và tác động tới chính trị toàn cầu

05/01/2019

Chiều ngày 04/01/2019, tại trụ sở số 1 Liễu Giai, Ba Đình, Hà Nội, Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam (Viện Hàn lâm) đã diễn ra Hội thảo quốc tế với chủ đề “Cách mạng công nghiệp lần thứ tư: Ý nghĩa và tác động tới chính trị toàn cầu”. Hội thảo được tổ chức nhằm trao đổi, chia sẻ tri thức cũng như tăng cường kết nối học giả trong nước và thế giới đã thu hút được sự chú ý tham gia của nhiều đại biểu đến từ các Bộ, Ban, Ngành Trung ương; đại diện lãnh đạo các đơn vị trực thuộc Viện Hàn lâm, các chuyên gia, nhà nghiên cứu và cựu sinh Chương trình 165 của Ban Tổ chức Trung ương và một số cơ quan thông tấn báo chí trên địa bàn thủ đô Hà Nội.

TS. Michael Spann thuyết trình tại Hội thảo

Cuộc cách mạng công nghiệp (CMCN) lần thứ tư đã và đang đến. Đây là cuộc cách mạng chưa từng có trong lịch sử nhân loại, nó sẽ diễn biến rất nhanh, là sự kết hợp của công nghệ trong các lĩnh vực vật lý, số hóa và sinh học, tạo ra những khả năng hoàn toàn mới và có tác động sâu sắc đối với các hệ thống chính trị, xã hội, kinh tế của thế giới.

Tại Hội thảo TS. Michael Spann, giảng viên Trường Chính trị và Nghiên cứu quốc tế, Đại học Queensland đã có bài thuyết trình về chủ đề Hội thảo trong đó đặc biệt nhấn mạnh đến bản chất của cách mạng công nghiệp lần thứ tư là dựa trên nền tảng công nghệ số và tích hợp tất cả các công nghệ thông minh để tối ưu hóa quy trình, phương thức sản xuất. Kỷ nguyên mới của đầu tư, năng suất và mức sống gia tăng tất cả là nhờ vào sự sáng tạo của con người và sẽ tác động sâu sắc đối với các hệ thống chính trị, xã hội, kinh tế của thế giới.

Theo TS. Michael Spann, CMCN 4.0 trước tiên sẽ tác động mạnh mẽ đến hoạt động sản xuất, tạo nên sự thay đổi lớn trong phương thức sản xuất, sự hội tụ giữa ứng dụng vật lý và ứng dụng kỹ thuật số tạo nên sự xuất hiện Internet vạn vật (Internet of Things - IoT) sẽ thay đổi nhanh chóng, sâu rộng toàn bộ chuỗi giá trị từ nghiên cứu phát triển đến sản xuất, logistics đến dịch vụ khách hàng, giảm đáng kể chi phí giao dịch, vận chuyển, dẫn đến những điều kỳ diệu trong sản xuất và năng suất. Trong quá trình này, IoT sẽ tác động làm biến đổi tất cả các ngành công nghiệp, từ sản xuất đến cơ sở hạ tầng đến chăm sóc sức khỏe. Với việc thay đổi phương thức sản xuất khi có những công nghệ hiện đại có thể kết nối thế giới thực và ảo, để sản xuất con người có thể điều khiển quy trình ngay tại nhà mình mà vẫn bao quát tất cả mọi hoạt động của nhà máy thông qua sự vượt trội về Internet.

Đặc biệt, với những nhấn mạnh tác động của CMCN 4.0 về ba vấn đề nổi bật: (1). An ninh khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương và mạng 5G (Trường hợp Huawei và khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương); (2). Tác động di cư và việc làm do CMCN 4.0: Trường hợp ngành dệt may và giầy dép tại Đông Nam Á; (3). Chiến tranh thương mại và CMCN 4.0: Quan hệ Mỹ - Trung và hàm ý chính sách cấp quốc gia và địa phương. TS. Michael Spann và các đại biểu tham dự đã trao đổi sâu vào nhiều khía cạnh tác động khác của CMCN 4.0 đối với Việt Nam, nhận diện được các thách thức mà Việt Nam đang phải đối mặt cụ thể là: Về phía Chính phủ, dưới tác động của cuộc cách mạng này, công tác điều hành của Chính phủ của Việt Nam cũng sẽ có được sức mạnh công nghệ mới để tăng quyền kiểm soát, cải tiến hệ thống quản lý xã hội. Song cũng như các chính phủ khác trên thế giới, Chính phủ Việt Nam cũng sẽ ngày càng phải đối mặt với áp lực phải thay đổi cách tiếp cận hiện tại của mình để hoạch định và thực hiện chính sách, trong đó quan trọng nhất là phải nâng cao vai trò của người dân trong quá trình này. Điều này sẽ càng có ý nghĩa hơn khi Việt Nam đang tiến vào giai đoan phát triển mới rất quan trọng đòi hỏi đổi mới mạnh mẽ về tư duy, quyết tâm cao của Chính phủ nhằm công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Về phía doanh nghiệp, chi phí cho giao thông và thông tin sẽ giảm xuống, dịch vụ hậu cần và chuỗi cung ứng sẽ trở nên hiệu quả hơn, và các chi phí thương mại sẽ giảm bớt, tất cả sẽ làm mở rộng thị trường và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Về phía cung ứng, nhiều ngành công nghiệp đang chứng kiến sự du nhập của các công nghệ mới, nó tạo ra những cách hoàn toàn mới để phục vụ cho nhu cầu trong hiện tại và thay đổi triệt để các chuỗi giá trị ngành công nghiệp đang hoạt động. Do đó, các doanh nghiệp Việt Nam sẽ tiếp cận được với các công nghệ hiện đại, cải thiện phẩm chất, tốc độ, giá cả mà khi được chuyển giao nó có giá trị hơn.

Toàn cảnh Hội thảo

Bên cạnh đó, người tiêu dùng cũng có được những quyền lợi nhất định khi sự minh bạch ngày càng rõ hơn, quan tâm của người tiêu dùng, và các khuôn mẫu mới về hành vi của người tiêu dùng (ngày càng xây dựng dựa trên quyền truy cập vào các mạng di động và dữ liệu) buộc các doanh nghiệp phải thích nghi với cách mà họ thiết kế, tiếp thị, và cung cấp các sản phẩm và dịch vụ. Khi công nghệ và tự động hóa lên ngôi, họ sẽ đối mặt với áp lực cần nâng cao chất lượng, cải tiến và đổi mới các dây chuyền công nghệ, tuyển nhân lực có năng lực về công nghệ, đồng thời phải đối mặt với sự cạnh tranh ngày càng gay gắt của doanh nghiệp nước ngoài hoặc là những vấn nạn liên quan đến thất nghiệp, quyền lợi của lao động nữ, bảo mật thông tin, an toàn an ninh mạng… Những điều này là thực sự khó khăn trong bối cảnh doanh nghiệp Việt Nam vẫn còn thua kém rất lớn các doanh nghiệp nước ngoài về công nghệ, cũng như chất lượng nguồn nhân lực và nguồn vốn như hiện nay.

Phạm Vĩnh Hà

Các tin đã đưa ngày: