Trong các hoạt động tới đây, Bảo tàng chủ trì và phối hợp tổ chức hai hội thảo khoa học có ý nghĩa thực tiễn gắn liền với các chủ trương, định hướng của Đảng và Nhà nước về phát triển văn hóa, khoa học và hội nhập quốc tế.

Hội thảo khoa học “Nữ giới với bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa dân tộc”

Sắp diễn ra vào ngày 31/10/2026 tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, hội thảo do Bảo tàng phối hợp cùng Trung tâm Nghiên cứu Nữ giới Phật giáo (thuộc Viện Nghiên cứu Phật học Việt Nam) tổ chức. Hội thảo tập trung thảo luận, nhận diện và làm rõ vai trò, những đóng góp trong lịch sử cũng như đương đại của phụ nữ, đặc biệt là nữ giới Phật giáo trong quá trình gìn giữ, trao truyền tri thức, phong tục, tín ngưỡng, nghệ thuật dân gian và các giá trị văn hóa truyền thống trong đó có văn hóa Phật giáo.

Hội thảo là diễn đàn liên ngành nhằm chia sẻ kết quả nghiên cứu và thảo luận những vấn đề đặt ra đối với chủ thể văn hóa trong tiến trình phát triển bền vững và hội nhập quốc tế, qua đó góp phần bổ sung luận cứ khoa học cho công tác nghiên cứu và hoạch định chính sách.

Hội thảo quốc tế “Nghề làm giấy Hanji của Hàn Quốc và giấy Dó của Việt Nam: Bảo tồn, diễn giải và đối thoại văn hóa”

Hội thảo dự kiến diễn ra vào ngày 13/11/2026 tại Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam, tập trung nghiên cứu hai nghề làm giấy thủ công truyền thống tiêu biểu của Việt Nam và Hàn Quốc. Hội thảo quy tụ các nhà khoa học, chuyên gia, nhà quản lý và các nghệ nhân của hai quốc gia nhằm thảo luận toàn diện về kỹ thuật chế tác, giá trị lịch sử, các mô hình bảo tồn, phương pháp diễn giải và phát huy giá trị của nghề làm giấy trong đời sống đương đại.

Bên cạnh các phiên tham luận học thuật, điểm nhấn của hội thảo sẽ là hoạt động trình diễn kỹ thuật chế tác thủ công và không gian trải nghiệm thực tế, nơi các nghệ nhân đến từ Hàn Quốc và nghệ nhân người Nùng, người Kinh (Việt Nam) trực tiếp thực hiện quy trình làm giấy truyền thống. Sự kết hợp giữa nghiên cứu lý luận và thực hành trình diễn là cách làm giúp đưa di sản bước ra khỏi khuôn khổ của các công trình nghiên cứu và đến gần hơn với công chúng.

Khẳng định vai trò chủ động của thiết chế văn hóa trong kỷ nguyên mới

Nhìn tổng thể, hai sự kiện khoa học này tuy có những chủ đề và đối tượng công chúng riêng nhưng đều xoay quanh một trục xuyên suốt: sự đổi mới trong kết nối tri thức - kết nối giữa nghiên cứu cơ bản và thực tiễn thực hành nghề và công tác quản lý, giữa các học giả trong nước và quốc tế, giữa truyền thống lịch sử và những lăng kính tiếp cận đương đại. Các hoạt động này cũng nhằm hiện thực hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa trong kỷ nguyên mới - coi văn hóa là nền tảng tinh thần, động lực phát triển bền vững, Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia và Nghị quyết số 26-NQ/TW về phát triển du lịch Việt Nam thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới.

Thông qua các diễn đàn học thuật này, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam tiếp tục khẳng định vị thế và sứ mệnh bảo tồn và phát huy di sản văn hóa hàng đầu thuộc Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, không ngừng đổi mới phương thức hoạt động để lan tỏa tri thức khoa học và giá trị di sản. Hơn thế nữa, bằng sự kết hợp tinh tế giữa không gian học thuật và các hoạt động trình diễn, tương tác thực tế, mỗi sự kiện không chỉ dừng lại ở những trang nghiên cứu chuyên sâu mà còn mở ra những trải nghiệm sinh động, đưa di sản bước ra khỏi không gian lưu trữ tĩnh và kết nối với công chúng trong nhịp sống đương đại của kỷ nguyên mới./.