hát biểu khai mạc, Viện trưởng, TS. Nguyễn Đình Tuấn cho biết Tọa đàm được tổ chức nhằm tạo diễn đàn để các chủ nhiệm nhiệm vụ khoa học cấp cơ sở chia sẻ kết quả nghiên cứu. Qua đó, tạo môi trường học thuật, trao đổi, thảo luận nhằm nâng cao chất lượng khoa học và giá trị thực tiễn của kết quả nghiên cứu.

Toàn cảnh tọa đàm

Mở đầu Tọa đàm, ThS. Hà Thị Minh Khương trình bày tham luận “ Giáo dục lối sống gắn với chuyển đổi số cho học sinh trung học phổ thông của gia đình và nhà trường ở Hà Nội hiện nay ”. Nghiên cứu được thực hiện trên 246 học sinh khối 10, 11 và 12 tại một trường trung học phổ thông, kết hợp phỏng vấn sâu 9 phụ huynh và giáo viên. Kết quả cho thấy, nhìn chung cha mẹ quan tâm, hướng dẫn và định hướng việc sử dụng công nghệ của con, song đánh giá mức độ tiếp thu của học sinh có sự khác biệt giữa các khối lớp, trong đó học sinh lớp 11 có mức độ tiếp thu tốt nhất. Thiết bị số được học sinh sử dụng chủ yếu cho học tập, giải trí và giao tiếp, với thời gian sử dụng tương đối cao. Các gia đình đã áp dụng nhiều hình thức giáo dục như nêu gương, giám sát và thiết lập nguyên tắc sử dụng, song hiệu quả chưa đồng đều; một bộ phận học sinh vẫn sử dụng công nghệ chưa hợp lý, ảnh hưởng đến sức khỏe và học tập. Nghiên cứu nhấn mạnh vai trò đồng hành của cha mẹ và sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường trong việc hỗ trợ học sinh sử dụng công nghệ hiệu quả, an toàn và có trách nhiệm.

Tiếp đó, ThS. Hoàng Thị Hoa Mai trình bày tham luận “ Đạo hiếu thời hiện đại: Quan điểm và thực trạng chăm sóc đời sống tinh thần cho người cao tuổi của con trai và con gái trong gia đình ”, tập trung phân tích những thay đổi trong thực hành đạo hiếu và chăm sóc cha mẹ cao tuổi trong bối cảnh hiện đại. Kết quả nghiên cứu cho thấy những thay đổi về cấu trúc gia đình, di cư, khoảng cách địa lý, áp lực cuộc sống và sự phát triển của công nghệ số đang làm biến đổi phương thức tương tác và chăm sóc người cao tuổi. Nhận thức về đạo hiếu cũng có xu hướng cởi mở hơn, khi đa số người cao tuổi được khảo sát cho rằng chăm sóc đời sống tinh thần là trách nhiệm chung của cả con trai và con gái. Tuy nhiên, cách thức thực hiện có sự khác biệt giới khá rõ nét: con trai có xu hướng tham gia nhiều hơn vào hỗ trợ vật chất, kỹ thuật và gặp gỡ trực tiếp, trong khi con gái thường xuyên duy trì kết nối, chia sẻ cảm xúc và liên lạc qua điện thoại.

Với tham luận “ Chỉ số hạnh phúc của một số quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới và những vấn đề cần quan tâm cho Việt Nam ”, ThS. Nguyễn Thanh Huyền tập trung tìm hiểu cách thức đo lường hạnh phúc tại Thái Lan, Hàn Quốc và UAE, trên cơ sở nhận định rằng các chỉ số kinh tế truyền thống như GDP, GNP, thu nhập bình quân đầu người chưa phản ánh đầy đủ chất lượng cuộc sống và các khía cạnh của hạnh phúc. Từ kinh nghiệm quốc tế, nghiên cứu đề xuất một số gợi mở cho Việt Nam, trong đó có việc xác định cơ quan đầu mối về đo lường hạnh phúc; xây dựng công cụ đo lường phù hợp, tiết kiệm và có thể lồng ghép vào các khảo sát định kỳ; triển khai thí điểm theo từng giai đoạn; đồng thời chú trọng đến các nhóm dễ bị bỏ sót và duy trì tính liên tục của dữ liệu để phục vụ hoạch định chính sách.

Cuối cùng, ThS. Đinh Thị Oanh trình bày kết quả nghiên cứu của nhiệm vụ cơ sở “ Kinh tế tuần hoàn ở làng nghề mộc truyền thống tại xã Tây Phương, thành phố Hà Nội: Thực trạng và các yếu tố ảnh hưởng ”. Kết quả bước đầu cho thấy các thực hành kinh tế tuần hoàn tại làng nghề Tây Phương chủ yếu hình thành từ nhu cầu sinh kế và đang được triển khai theo hướng tự phát, thực tế. Phụ phẩm gỗ ngày càng được tận dụng cho các mục đích khác nhau, trong khi ứng dụng công nghệ và sự liên kết giữa các hộ sản xuất góp phần giảm hao hụt nguyên liệu và tăng khả năng tái sử dụng phế phẩm. Tuy nhiên, làng nghề vẫn đối mặt với những vấn đề về ô nhiễm bụi gỗ, nguy cơ quá tải điện, cháy nổ và yêu cầu tổ chức lại không gian sản xuất. Nghiên cứu bước đầu đề xuất các giải pháp liên quan đến sắp xếp không gian sản xuất, bảo đảm an toàn lao động, phòng cháy chữa cháy và quy hoạch cụm công nghiệp làng nghề, đồng thời tăng cường các chính sách hỗ trợ đối với lao động phi chính thức.

Một số hình ảnh tại Tọa đàm

Phần thảo luận diễn ra sôi nổi. Các đại biểu ghi nhận kết quả bước đầu, những phát hiện mới và sự chuẩn bị nghiêm túc của các diễn giả. Các ý kiến thảo luận sâu về việc phân tích, diễn giải kết quả nghiên cứu, tăng cường cách tiếp cận từ góc độ chuyên môn, định hướng nghiên cứu của Viện. Đối với các nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế, cần làm rõ cơ sở lựa chọn, giá trị tham khảo và khả năng vận dụng trong điều kiện Việt Nam, qua đó nâng cao tính thuyết phục và giá trị của nghiên cứu.

Kết luận Tọa đàm, Viện trưởng, TS. Nguyễn Đình Tuấn ghi nhận những kết quả bước đầu của các nhiệm vụ và đánh giá cao các ý kiến trao đổi thẳng thắn, thiết thực của các đại biểu. Viện trưởng đề nghị các chủ nhiệm tham khảo, tiếp thu có chọn lọc các ý kiến góp ý để rà soát, bổ sung và hoàn thiện nội dung nghiên cứu; làm rõ hơn các luận điểm và bảo đảm sự thống nhất giữa mục tiêu, phương pháp, dữ liệu và kết quả nghiên cứu. Qua đó, góp phần nâng cao chất lượng công trình, bảo đảm kết quả nghiên cứu có giá trị khoa học và ý nghĩa thực tiễn sâu sắc.