Công nghệ số mở thêm những cánh cửa để Bảo tàng kết nối với công chúng
04/10/2026
Gìn giữ di sản không chỉ là lưu giữ những hiện vật, câu chuyện và ký ức, mà còn là tìm tòi những cách thức mới để chuyển tải thông điệp về những giá trị ấy đến gần hơn với công chúng hôm nay. Hưởng ứng chuỗi hoạt động “Ngày hội Đổi mới sáng tạo Quốc gia 2026”, Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam (Bảo tàng) đã và đang từng bước ứng dụng công nghệ số vào hoạt động chuyên môn, quản lý và đặc biệt là kết nối công chúng.
(Hình ảnh có sự hỗ trợ của AI)
Tương tác Bảo tàng
trong không gian số
Ngày nay, hành trình đến với bảo tàng có thể bắt đầu từ một
chiếc điện thoại di động.
Thông qua website, công chúng có thể tìm hiểu thông tin về
các trưng bày, chương trình giáo dục, hoạt động trải nghiệm, nghiên cứu, hợp
tác và những sự kiện đang diễn ra, từ đó chủ động chuẩn bị cho chuyến đi. Trong
khi đó, mạng xã hội lại tạo ra cách tiếp cận nhanh chóng, trực quan và giàu
tính tương tác hơn. Một hiện vật, một trò chơi dân gian hay một khoảnh khắc
trong hoạt động trải nghiệm đều có thể trở thành điểm khởi đầu cho một câu chuyện được chia sẻ với
cộng đồng. Hình ảnh, clip và những nội dung ngắn giúp các giá trị văn hóa được
chuyển tải theo cách sinh động, phù hợp với thói quen tiếp nhận thông tin của
công chúng trên môi trường số.
Nhờ đó, không gian của Bảo tàng không còn giới hạn trong các
phòng trưng bày hay khuôn viên thực tế quen thuộc. Công chúng có thể xem Bảo
tàng trước khi đến, tiếp tục khám phá sau khi rời đi và tương tác với những câu
chuyện di sản ngay trong đời sống số hằng ngày.
Ứng dụng công nghệ để lắng nghe công chúng
Kết nối với công chúng không chỉ là đưa thông tin đến gần
hơn với công chúng mà còn là biết lắng nghe công chúng cần gì.
Mạng xã hội không chỉ là nơi Bảo tàng chia sẻ thông tin mà
còn trở thành một không gian đối thoại với công chúng. Một lượt tương tác, một
bình luận, một chia sẻ hay một phản hồi đều có thể trở thành tín hiệu giúp Bảo
tàng hiểu hơn về khách tham quan.
Do đó, việc sử dụng các công cụ số để khảo sát khách tham
quan đã hỗ trợ Bảo tàng thu thập, tổng hợp và xử lý phản hồi một cách thuận tiện
hơn. Từ những dữ liệu này, Bảo tàng có thêm cơ sở để nhận diện nhu cầu, mức độ
quan tâm và trải nghiệm của từng nhóm công chúng, từ đó, đánh giá, điều chỉnh nội
dung và hình thức phục vụ, hướng tới nâng cao chất lượng trải nghiệm của khách
tham quan.
Từ website, mạng xã hội đến khảo sát công chúng, công nghệ số
đang từng bước trở thành một phần trong cách Bảo tàng kết nối với xã hội. Điều
quan trọng không phải là công nghệ được sử dụng ở mức độ nào, mà là công nghệ tạo
ra thêm bao nhiêu cơ hội để con người đến gần với di sản hơn. Với Bảo tàng Dân
tộc học Việt Nam, công nghệ số - chuyển đổi số đang dần xác lập một hướng đi hiệu
quả để tương tác được tăng cường, kết nối được bền chặt và di sản văn hóa được
lan tỏa ngày càng sâu rộng./.
Tin: Nguyễn Thị Phượng
Nguồn bài viết: Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam