Buổi trao đổi về Yoga truyền thống Ấn Độ: Pranayama và Ayurveda – hướng tiếp cận toàn diện nhằm cân bằng ba thể tạng
09/10/2026
Sáng ngày 09/10/2026, tại trụ sở Viện Nghiên cứu Nam Á, Tây Á và Châu Phi (ISAWAAS), số 176 Thái Hà, Hà Nội, Viện đã phối hợp với Trung tâm Văn hóa Swami Vivekananda (SVCC), Đại sứ quán Ấn Độ tại Hà Nội tổ chức Buổi trao đổi về Yoga truyền thống Ấn Độ với chủ đề "Yoga và Ayurveda: Nghệ thuật và Khoa học của Pranayama truyền thống – Phương pháp toàn diện nhằm cân bằng ba Dosha".
Toàn cảnh buổi trao đổi
Buổi trao đổi do TS. Tejaswi Mandala, Giáo viên Văn hóa Ấn Độ, Chuyên gia Yoga tại Trung tâm Văn hóa Swami Vivekananda, Đại sứ quán Ấn Độ tại Hà Nội, trình bày. Tham dự có TS. Phan Cao Nhật Anh, Phó Viện trưởng, phụ trách Trung tâm Nghiên cứu Ấn Độ; cùng các nhà nghiên cứu, cán bộ, đoàn viên thanh niên của Viện và những người yêu thích Yoga, văn hóa Ấn Độ.
Phát biểu khai mạc, TS. Phan Cao Nhật Anh nhiệt liệt chào mừng TS. Tejaswi Mandala và cảm ơn Trung tâm Văn hóa Swami Vivekananda đã phối hợp tổ chức buổi trao đổi. Năm 2026 đánh dấu 10 năm Việt Nam và Ấn Độ thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện, nay đã được nâng lên Đối tác Chiến lược Toàn diện tăng cường. Bên cạnh chính trị và kinh tế, giao lưu văn hóa và nhân dân luôn là cầu nối bền chặt giữa hai nước, trong đó Yoga là một trong những di sản văn hóa Ấn Độ được yêu thích rộng rãi trên thế giới và tại Việt Nam.
TS. Phan Cao Nhật Anh cho biết, thông qua Trung tâm Nghiên cứu Ấn Độ, Viện không chỉ nghiên cứu Ấn Độ trên các bình diện chính sách, kinh tế mà còn qua văn hóa, triết học và lối sống. Buổi trao đổi là dịp để đưa tri thức truyền thống Ấn Độ đến gần hơn với các nhà nghiên cứu, sinh viên và bạn bè Việt Nam; đồng thời mang lại những gợi ý thiết thực về chăm sóc sức khỏe cho những người làm công việc văn phòng, nghiên cứu.
TS. Phan Cao Nhật Anh, Phó Viện trưởng, phát biểu khai mạc buổi trao đổi
Trong phần trình bày, TS. Tejaswi Mandala dẫn dắt người tham dự đi từ khái niệm nền tảng về prana đến các kỹ thuật thở cụ thể. Theo diễn giả, prana là "năng lượng sống" luôn chảy trong cơ thể con người, còn Pranayama là nghệ thuật điều hòa hơi thở nhằm nuôi dưỡng và điều tiết nguồn năng lượng ấy. Diễn giả đặt ra câu hỏi gợi mở: chúng ta thở để tồn tại hay thở để sống? Từ đó chỉ ra sự khác biệt giữa lối thở nông thường gặp trong sinh hoạt hằng ngày và lối thở sâu theo Yoga.
Phần thứ hai giới thiệu những nguyên lý cơ bản của Ayurveda – hệ thống y học truyền thống cổ xưa của Ấn Độ, coi trọng ngang nhau thân thể, tâm trí và tinh thần. Ayurveda hướng tới hai mục tiêu: bảo vệ, duy trì sức khỏe cho người khỏe mạnh và hỗ trợ điều trị cho người bệnh, theo tinh thần "phòng bệnh hơn chữa bệnh". Trọng tâm là thuyết ba thể tạng (Tridosha) gồm Vata, Pitta và Kapha – ba dạng năng lượng sinh học hình thành từ năm yếu tố không gian, không khí, lửa, nước và đất. Sự cân bằng của ba thể tạng tương ứng với sức khỏe, còn sự mất cân bằng là nguồn gốc của bệnh tật.
TS. Tejaswi Mandala trình bày tại buổi trao đổi
Trên cơ sở các kinh văn Yoga cổ điển như Hatha Yoga Pradipika , Gheranda Samhita và Yoga Sutras của Patanjali, diễn giả lần lượt giới thiệu và hướng dẫn một số kỹ thuật Pranayama tiêu biểu: Anuloma Viloma / Nadi Shodhana (thở luân phiên qua hai lỗ mũi): làm dịu tâm trí, giải phóng căng thẳng và chuẩn bị cho thiền định; Surya Bhedana (thở qua lỗ mũi phải): tăng cường sinh lực, hỗ trợ tiêu hóa, phù hợp với người hay uể oải.
Diễn giả đặc biệt lưu ý rằng Pranayama cần được thực hành đúng cách. Theo Hatha Yoga Pradipika , thực hành đúng có thể giúp phòng trừ bệnh tật, nhưng thực hành sai có thể gây hại. Người tập cần lựa chọn thời gian, không gian phù hợp, ăn uống điều độ, thở nhẹ nhàng, không gắng sức. Một số kỹ thuật không phù hợp với người có vấn đề về huyết áp, tim mạch hoặc hô hấp; vì vậy cần có sự hướng dẫn của người có chuyên môn.
Trong phần trao đổi, người tham dự đã đặt nhiều câu hỏi cho diễn giả về [nội dung các câu hỏi tiêu biểu, ví dụ: cách nhận biết thể tạng của bản thân, bài thở phù hợp cho người mới bắt đầu, thời lượng luyện tập hằng ngày]. TS. Tejaswi Mandala đã giải đáp cặn kẽ và trực tiếp hướng dẫn một số bài thở đơn giản để mọi người có thể tự thực hành tại nhà hoặc nơi làm việc.
Kết thúc buổi trao đổi, TS. Phan Cao Nhật Anh thay mặt lãnh đạo Viện cảm ơn TS. Tejaswi Mandala và Trung tâm Văn hóa Swami Vivekananda vì buổi chia sẻ giàu tri thức và tính ứng dụng. Buổi trao đổi góp phần tăng cường hiểu biết về văn hóa và tri thức truyền thống Ấn Độ, thúc đẩy giao lưu nhân dân giữa hai nước trong khuôn khổ quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện tăng cường Việt Nam – Ấn Độ.
TS. Phan Cao Nhật Anh tặng quà lưu niệm cảm ơn TS. Tejaswi Mandala
Tin: Ngọc Diễm – Ảnh: Hồng Quang
Nguồn bài viết: Viện Nghiên cứu Nam Á, Tây Á và Châu Phi