Hiện nay, bối cảnh toàn cầu hóa, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng đang đặt công tác nghiên cứu về quyền phụ nữ trước những thách thức lớn bởi những cá nhân và tổ chức lợi dụng quyền con người và quyền phụ nữ nhằm gây mất niềm tin trong nhân dân, chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc, từng bước phá hoại nền tảng tư tưởng, chế độ chính trị đất nước. Trước tình hình đó, việc xác định và phát huy vai trò của nhà nghiên cứu trong việc tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong lĩnh vực nghiên cứu quyền phụ nữ là một nhiệm vụ chính trị và yêu cầu cần thiết, không chỉ để bảo vệ quyền và hình ảnh con người Việt Nam, mà còn góp phần giữ vững an ninh tư tưởng, trật tự xã hội và sự phát triển bền vững của đất nước.

Bài viết trình bày một số vấn đề cần quan tâm nhằm phát huy vai trò của nhà nghiên cứu trong việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng khi thực hiện các hoạt động nghiên cứu khoa học về quyền phụ nữ và bình đẳng giới tại Việt Nam hiện nay.

Cán bộ nghiên cứu Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới thảo luận về quyền phụ nữ và bình đẳng giới

(Ảnh: TTCN) 

Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong nghiên cứu khoa học về quyền phụ nữ

Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong nghiên cứu khoa học xã hội đòi hỏi nhà nghiên cứu cần sử dụng thế giới quan, phương pháp luận Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh để nhìn nhận, đánh giá, phân tích các hiện tượng xã hội. Như vậy, nhà nghiên cứu khoa học xã hội không chỉ là người đi tìm sự thật khách quan của hiện tượng xã hội, mà còn là người chiến sĩ trên mặt trận tư tưởng - văn hóa của Đảng. Đối với lĩnh vực nghiên cứu về quyền phụ nữ, công cuộc này được thể hiện trên một số khía cạnh sau đây.

Thứ nhất, tiếp thu, phân tích và ứng dụng lý luận về giới, phụ nữ, bình đẳng giới có sàng lọc, dựa trên lập trường tư tưởng vững chắc, gắn liền với quan điểm đường lối của Đảng, phục vụ mục tiêu xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa, bảo đảm tiến bộ và công bằng xã hội. Trong môi trường học thuật rộng mở hiện nay, nhà nghiên cứu cần có nền tảng tư tưởng chính trị vững vàng khi tiếp cận và giao lưu với giới học thuật quốc tế, tránh nguy cơ tự diễn biến, tự chuyển hóa dưới ảnh hưởng của nhiều nguồn thông tin không chính xác từ bên ngoài.

Thứ hai, đấu tranh phản biện, chống lại các xu hướng, lập luận xuyên tạc, sai trái, lợi dụng các vấn đề quyền phụ nữ và bình đẳng giới để đảm bảo luôn khẳng định các thành tựu đạt được của Đảng và Nhà nước về bình đẳng giới và quyền phụ nữ tại Việt Nam. Trong kỷ nguyên mới của khoa học kỹ thuật tiến bộ và chuyển đổi số, cùng với sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI), các nhà nghiên cứu cần chủ động viết bài phản bác các luận điệu sai trái, xuyên tạc của các thế lực phản động trên không gian mạng, phản bác các báo cáo sai lệch, định kiến về tình hình quyền con người nói chung và quyền phụ nữ nói riêng tại Việt Nam.

Thứ ba, cung cấp luận cứ khoa học chính xác, tin cậy phục vụ cho công tác xây dựng, hoạch định chính sách, chương trình, pháp luật của Đảng và Nhà nước về phát triển phụ nữ và bình đẳng giới. Tại cuộc họp của Hội đồng Lý luận Trung ương nhiệm kỳ 2026-2031 ngày 8/6/2026, PGS.TS Đoàn Minh Huấn, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương nhấn mạnh vai trò của khoa học xã hội và nhân văn trong việc nghiên cứu, tổng kết thực tiễn, đánh giá toàn diện quá trình hiện thực hóa đường lối xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, phát triển lý luận và cung cấp cơ sở khoa học cho quá trình hoạch định chủ trương, đường lối, chính sách phát triển quốc gia. Trong Văn kiện Đại hội XIV, giới khoa học xã hội được đặt trước một trách nhiệm chính trị và học thuật to lớn. Nghiên cứu khoa học xã hội không chỉ giải thích những hiện tượng xã hội, mà phải chủ động đề xuất, tư vấn chính sách, kiến tạo không gian phát triển mới, giữ vai trò tạo ra tri thức nền tảng, cung cấp luận cứ chính sách, xây dựng hệ giá trị và củng cố sức mạnh mềm quốc gia.

Thứ tư, giáo dục, định hướng và truyền thông xã hội về vai trò của phụ nữ, bình đẳng giới trong công cuộc phát triển kinh tế-xã hội chung của đất nước gắn liền với các chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước trong từng giai đoạn phát triển của đất nước. Trong kỷ nguyên số hóa, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, và hợp tác quốc tế, các nghiên cứu sẽ đóng góp vào cơ sở dữ liệu quốc gia về quyền phụ nữ và bình đẳng giới tại Việt Nam, bằng tiếng Việt và tiếng Anh, để cộng đồng quốc tế có nguồn dữ liệu minh bạch, công khai, số hóa về nghiên cứu giới, phụ nữ và bình đẳng giới của Việt Nam, giúp các học giả quốc tế có nguồn tham khảo, trích dẫn chuẩn xác và tin cậy về lĩnh vực này.

Các nhà nghiên cứu Viện Nghiên cứu Con người, Gia đình và Giới trao đổi chuyên môn, chủ động cập nhật kỹ năng số ( (Ảnh: TTCN) 

Công cuộc chuyển đổi số mạnh mẽ tại Việt Nam hiện nay là bối cảnh mới vừa là cơ hội vừa là thách thức đối với các nhà nghiên cứu khoa học xã hội nói chung và nhà nghiên cứu về quyền phụ nữ và bình đẳng giới tại Việt Nam. Bối cảnh mới này đòi hỏi các nhà nghiên cứu ngoài kiến thức chuyên môn cần chủ động nâng cao năng lực công nghệ, cập nhật kỹ năng số và nhanh nhạy trong thẩm định thông tin trên môi trường số, xây dựng hệ thống thông tin số hoá về dữ liệu liên quan đến nghiên cứu phụ nữ và bình đẳng giới tại Việt Nam.

Trong xu thế hội nhập sâu rộng và đẩy mạnh chuyển đổi số hiện nay, các thế lực thù địch, thành phần chống phá dễ dàng lợi dụng vấn đề “quyền phụ nữ”, “vấn đề giới” để xuyên tạc, kích động và chống phá, thì việc nâng cao tinh thần trách nhiệm, nhận thức đúng đắn và đầy đủ của đội ngũ các nhà nghiên cứu khoa học xã hội trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là yêu cầu cấp thiết. Cần nhận thức rõ rằng, những luận điệu sai trái về quyền phụ nữ và bình đẳng giới tại Việt Nam thực chất chỉ là vỏ bọc để phủ nhận thành tựu của đất nước, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân và gây mất ổn định chính trị - xã hội. Vai trò của nhà nghiên cứu lúc này là sử dụng chính các bằng chứng khoa học chính xác, tin cậy, khách quan để vạch trần sự ngụy tạo dữ liệu, bác bỏ những đánh giá phiến diện của các thế lực thù địch. Những thành tựu xây dựng, phát triển đất nước, bảo vệ quyền lợi và nâng cao vị thế của người phụ nữ trong mọi lĩnh vực của đời sống chính là minh chứng thuyết phục về giá trị thực tiễn của phương pháp luận khoa học chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, sự đúng đắn của đường lối và vai trò lãnh đạo của Đảng.

Để đội ngũ các nhà nghiên cứu tiếp tục đóng góp hiệu quả vào công cuộc phát triển của đất nước, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và các thành tựu của đất nước đạt được dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, mỗi nhà nghiên cứu cần tự ý thức được vai trò của mình: vừa là nhà khoa học nghiêm túc, khách quan, vừa là người chiến sĩ kiên trung bảo vệ tư tưởng của Đảng, thể hiện trách nhiệm trong việc đồng hành cùng Đảng và Nhà nước giải quyết những vấn đề lý luận và thực tiễn đặt ra từ quá trình phát triển đất nước. Thực hiện tốt vai trò này, đội ngũ nhà nghiên cứu sẽ đóng góp thiết thực vào việc đấu tranh phản bác, đập tan mọi âm mưu “diễn biến hòa bình”, giữ vững ổn định chính trị, và thúc đẩy sự tiến bộ thực chất của phụ nữ Việt Nam trong công cuộc xây dựng đất nước và trong kỷ nguyên mới của dân tộc./.

Tài liệu đã tham khảo

1. Ban Tuyên giáo Trung ương. (2022). Tài liệu tuyên truyền về công tác bình đẳng giới và phòng chống thông tin xấu độc .

2. Báo Điện tử Chính phủ. (2026). Phát biểu của Tổng bí thư, Chủ tịch nước tại cuộc họp cho chủ trương về công tác nghiên cứu khoa học cơ bản. https://baochinhphu.vn/phat-bieu-cua-tong-bi-thu-chu-tich-nuoc-tai-cuoc-hop-cho-chu-truong-ve-cong-tac-nghien-cuu-khoa-hoc-co-ban-102260525142235949.htm

3. Bộ Chính trị. (2018). Nghị quyết số 35-NQ/TW của Bộ Chính trị về tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới.

4. Đảng Cộng sản Việt Nam. (2026). Văn kiện Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV. NXB Chính trị quốc gia Sự thật.

5. Nguyễn Quốc Khánh. (2026). Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên vươn mình. Trang thông tin điện tử Trường Đại học An ninh Nhân dân. https://dhannd.bocongan.gov.vn/bao-ve-nen-tang-tu-tuong-cua-dang-trong-ky-nguyen-vuon-minh-a-4333

6. Phạm Vĩnh Hà. (2026). Kỳ họp thứ hai Hội đồng Lý luận Trung ương nhiệm kỳ 2026-2031: Phát huy vai trò của khoa học xã hội và nhân văn trong tổng kết thực tiễn, phát triển lý luận của Đảng. https://ihfgs.vass.gov.vn/tin-vass/ky-hop-thu-hai-hoi-dong-ly-luan-trung-uong-nhiem-ky-2026-2031-phat-huy-vai-tro-cua-khoa-hoc-xa-hoi--572616