Trong diễn ngôn phát triển quốc gia hiện nay, đổi mới sáng tạo không chỉ giới hạn ở địa hạt công nghệ kỹ thuật hay kinh tế số, mà đóng vai trò cốt lõi trong việc kiến tạo các mô hình nhận thức, chuẩn mực văn hóa và thể chế xã hội thích ứng. Hướng đến tinh thần Ngày hội Đổi mới sáng tạo Quốc gia, Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ xác định: Nghiên cứu khoa học xã hội phải đi trước mở đường, đồng hành cùng thực tiễn và cung cấp các luận cứ khoa học có sức gợi mở, giải quyết căn cơ các xung đột phát triển của khu vực phía Nam.

Chương trình “300 ngày Đổi mới và Phát triển” được thiết kế như một chiến dịch chuyển đổi toàn diện, hướng tới việc phá vỡ các tư duy lối mòn trong tiếp cận học thuật, khơi thông nguồn lực tri thức và tối ưu hóa hệ thống vận hành của Viện.

Chương trình tập trung giải quyết các bài toán mang tính cấu trúc thông qua 4 mũi nhọn hành động: Chuyển đổi phương pháp và thúc đẩy nghiên cứu liên ngành: Đẩy mạnh kết hợp giữa phương pháp định tính truyền thống với khoa học dữ liệu và các công cụ số hóa di sản. Chú trọng các đề tài mang tính liên ngành, giải mã các vấn đề cấp thiết như chuyển đổi xanh, kinh tế tuần hoàn, động thái biến đổi văn hóa - xã hội đô thị và bảo tồn không gian ký ức cộng đồng tại vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Nâng chuẩn học thuật và hội nhập quốc tế: Tăng cường công bố trên các diễn đàn khoa học chuẩn mực (hệ thống Scopus/WoS, tạp chí chuyên ngành hạng A); đẩy mạnh các chương trình hợp tác nghiên cứu song phương, đa phương với các viện, đại học uy tín trong khu vực châu Á và quốc tế; từng bước định hình vị thế học thuật của đơn vị trong mạng lưới học giả toàn cầu. Nâng cao năng lực tham vấn chính sách sắc bén: Tối ưu hóa chu trình chuyển giao tri thức từ các công trình nghiên cứu cơ bản sang các báo cáo khuyến nghị chính sách có tính ứng dụng cao, phục vụ kịp thời công tác chỉ đạo, điều hành của Đảng, Nhà nước và chính quyền các tỉnh, thành phố trực thuộc khu vực Nam Bộ. Đổi mới cơ chế quản trị và truyền thông học thuật: Xây dựng môi trường làm việc học thuật dân chủ, chuyên nghiệp và giàu tính kích hoạt tư duy; đổi mới phương thức truyền thông tri thức khoa học xã hội đến công chúng thông qua các nền tảng số hóa, lan tỏa giá trị nhân văn và tinh thần đổi mới sáng tạo đến cộng đồng.

Khởi động chương trình “300 ngày Đổi mới và Phát triển” không đơn thuần mang tính chất một đợt phát động phong trào, mà là cam kết chuẩn hóa các chỉ số đo lường hiệu quả (KPIs) học thuật cụ thể cho từng trung tâm, phòng ban và từng cá nhân nhà nghiên cứu. Phát biểu tại buổi lễ, đại diện Lãnh đạo Viện nhấn mạnh: Mỗi đề tài, mỗi công trình xuất bản và mỗi khuyến nghị chính sách trong 300 ngày tới phải là kết tinh của tinh thần trách nhiệm xã hội, sự dấn thân học thuật và tư duy đột phá. Đổi mới sáng tạo phải trở thành bản sắc nội tại trong từng thao tác nghiên cứu của Viện Khoa học xã hội vùng Nam Bộ.

Hòa nhịp cùng tinh thần Ngày hội Đổi mới sáng tạo Quốc gia, Chương trình hành động 300 ngày đổi mới và phát triển - kỳ vọng sẽ tạo nên bước nhảy vọt về chất lượng công trình khoa học, củng cố vững chắc vai trò trung tâm nghiên cứu và tư vấn chính sách hàng đầu về các vấn đề phát triển vùng Nam Bộ trong kỷ nguyên mới./.