Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 04/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân xác định kinh tế tư nhân là động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia. Trong bối cảnh triển khai Nghị quyết, Viện Thông tin Khoa học xã hội (KHXH) biên soạn Thư mục chuyên đề “Kinh tế tư nhân”, giới thiệu nguồn tư liệu phục vụ cán bộ nghiên cứu, giảng viên, nghiên cứu sinh, học viên và bạn đọc quan tâm đến những vấn đề lý luận, chính sách và thực tiễn phát triển của khu vực kinh tế này.

Thư mục giới thiệu 58 tài
liệu hiện được lưu giữ tại Viện Thông tin KHXH và một số thư viện thuộc Viện
Hàn lâm KHXH Việt Nam. Tài liệu gồm bài viết trên tạp chí, sách chuyên khảo, kỷ
yếu diễn đàn khoa học và tài liệu dịch phục vụ nghiên cứu. Nhiều bài viết được
đăng trên các tạp chí Tài chính, Kinh tế và Dự báo, Nhà nước và Pháp luật,
Nghiên cứu Lập pháp, Nhân lực Khoa học xã hội, Con số và Sự kiện. Nội dung bao
quát cơ sở lý luận, chủ trương và chính sách phát triển kinh tế tư nhân, vai
trò của khu vực này trong tăng trưởng và chuyển đổi mô hình tăng trưởng, các
vấn đề thể chế, pháp luật, tài chính và thuế, cùng thực tiễn tại địa phương và
kinh nghiệm quốc tế.
Các biểu ghi được sắp xếp
theo trật tự chữ cái của nhan đề. Tùy loại hình tài liệu, mỗi biểu ghi cung cấp
thông tin về tác giả, nhan đề, thông tin xuất bản hoặc nguồn trích dẫn, số
trang, ký hiệu kho, từ khóa, đơn vị lưu giữ và phần giới thiệu nội dung. Cách
trình bày này giúp bạn đọc nhận diện nội dung, xác định nơi lưu giữ và lựa chọn
tài liệu phù hợp với nhu cầu tra cứu.
Các tài liệu được giới
thiệu theo năm nhóm nội dung chính:
1. Cơ sở lý luận và chủ
trương, chính sách phát triển kinh tế tư nhân: Nhóm tài liệu phản ánh quá trình đổi mới tư duy của Đảng về vị
trí, vai trò của kinh tế tư nhân, từ Nghị quyết số 10-NQ/TW đến Nghị quyết số
68-NQ/TW. Các nghiên cứu bàn về phát triển kinh tế tư nhân trong nền kinh tế
thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, đồng thời đề cập mô hình tăng trưởng
của Việt Nam giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2045. Bài viết “Phát
triển kinh tế tư nhân - Đòn bẩy cho một Việt Nam thịnh vượng” của Tổng Bí
thư Tô Lâm nhấn mạnh vai trò của kinh tế tư nhân đối với tương lai nền kinh tế
Việt Nam và yêu cầu hoàn thiện thể chế, chính sách, tạo môi trường kinh doanh
thuận lợi để khu vực này phát triển.
2. Vai trò của kinh tế tư
nhân trong tăng trưởng và chuyển đổi mô hình tăng trưởng: Nhóm tài liệu phân tích
đóng góp của kinh tế tư nhân vào tăng trưởng, tạo việc làm, đổi mới sáng tạo và
chuyển đổi mô hình tăng trưởng. Các nghiên cứu khảo sát quá trình phát triển
qua nhiều giai đoạn, chỉ ra những điểm nghẽn, rào cản và đề xuất giải pháp khơi
thông nguồn lực. Vai trò của đội ngũ doanh nhân và các tập đoàn kinh tế tư nhân
cũng được xem xét trong mối liên hệ với yêu cầu nâng cao năng lực cạnh tranh
của nền kinh tế.
3. Thể chế, pháp luật và
chính sách tài chính, thuế: Nhóm tài liệu đề cập việc hoàn thiện thể chế phát triển kinh
tế tư nhân, chính sách thuế trong bối cảnh kinh tế số và kinh tế xanh, các
chính sách tài chính hỗ trợ doanh nghiệp. Một số nghiên cứu bàn về phân định
trách nhiệm pháp lý, phòng, chống tham nhũng trong khu vực tư và xây dựng khung
pháp lý cho huy động vốn cộng đồng. Những nội dung này gợi mở các vấn đề cần
giải quyết khi thể chế hóa chủ trương phát triển kinh tế tư nhân. Bài viết “Chính
sách tài chính hỗ trợ phát triển kinh tế tư nhân” của Nguyễn Như Quỳnh đề
cập việc ưu tiên nguồn lực hỗ trợ và mở rộng khả năng tiếp cận tín dụng, tạo
điều kiện để khu vực kinh tế tư nhân phát triển về quy mô và chất lượng.
4. Thực tiễn tại địa
phương và liên kết doanh nghiệp: Các tài liệu nghiên cứu thực trạng, đặc điểm và giải pháp phát
triển kinh tế tư nhân tại Bắc Giang, Phú Yên, Hải Dương, Thừa Thiên Huế và vùng
Tây Nguyên theo phạm vi, thời kỳ khảo sát của từng công trình. Nhóm này còn đề
cập đến vấn đề liên kết với khu vực đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), vai trò
của doanh nhân và năng lực đổi mới sáng tạo của doanh nghiệp tư nhân. Cuốn sách
“Kinh tế tư nhân vùng Tây Nguyên (2011-2020)” của Nguyễn Duy Thụy khảo
sát quá trình phát triển kinh tế tư nhân trong một thập kỷ, từ đó đề xuất giải
pháp và kiến nghị phục vụ nghiên cứu chính sách phát triển của vùng.
5. Kinh nghiệm quốc tế và
các vấn đề tham khảo: Nhóm tài liệu giới thiệu kinh nghiệm phát triển kinh tế tư
nhân tại Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc và khu vực ASEAN. Các tài liệu này mở
rộng góc nhìn về bối cảnh và chính sách kinh tế quốc tế, cung cấp cơ sở tham
khảo để đối chiếu với điều kiện phát triển kinh tế tư nhân ở Việt Nam.
Thư mục chuyên đề “Kinh
tế tư nhân” giúp bạn đọc tiếp cận có hệ thống các nghiên cứu về lý luận, chính
sách và thực tiễn phát triển kinh tế tư nhân. Thông tin thư mục và phần giới
thiệu nội dung hỗ trợ lựa chọn tài liệu phục vụ nghiên cứu, giảng dạy, học tập
và tìm hiểu chính sách. Qua việc biên soạn và giới thiệu thư mục, Viện Thông
tin KHXH tiếp tục tổ chức, kết nối và cung cấp nguồn thông tin KHXH phục vụ nhu
cầu nghiên cứu về kinh tế tư nhân ở Việt Nam.
Xem thư mục tài liệu tại đây: thumuc-chuyende-kinhte-tunhan.pdf